TTML2 Nedir?
Timed Text Markup Language 2 (TTML2), zamanlı metin medyalarını (altyazı ve başlıklar gibi) temsil etmek için tasarlanmış XML tabanlı bir dildir. Standartlaştırılmış bir format olarak hizmet verir zamanlı metin içeriğinin farklı platform ve sistemler arasında değişimi, oluşturulması ve dağıtımı için.
TTML2 için tasarlanmıştır:
- Değişim: Farklı oluşturma sistemleri arasında zamanlı metin bilgilerinin değişimini kolaylaştırır.
- Kod Dönüştürme: Zamanlı metin içeriğini altyazı ve başlıkta kullanılan çeşitli eski dağıtım formatlarına dönüştürür.
- Dağıtım: Kendisi bir dağıtım formatı olarak hizmet verir; örneğin, bir HTML5 belgesindeki
<track>öğesinden veya bir SMIL 3.0 belgesindeki<text>ya da<textstream>medya öğesinden TTML içeriğine referans verilerek.
Sistem Modeli
TTML2 bir sistem modeli içinde çalışır ve oluşturma, kod dönüştürme, dağıtım ve sunum süreçlerini kapsar. İki sınıf işlemci tanımlar:
- Dönüşüm İşlemcileri: Oluşturma sistemlerinde ve doğrulama işlemcilerinde kullanılır.
- Sunum İşlemcileri: Kod dönüştürme sistemlerinde ve render işlemcilerinde kullanılır.
Bu işlemciler, TTML Ara Belgelerine eşlemeler uygulayabilir ve çeşitli medya formatları ve teknolojileriyle entegrasyonu sağlar.
Belge Yapısı
Tipik bir TTML2 belgesi şunlardan oluşur:
<tt>: Kök öğe.<head>: Meta veri, stil ve düzen bilgilerini içerir.<metadata>: Başlık ve telif hakkı gibi belge düzeyinde meta verileri içerir.<styling>: Stil tanımlarını belirler.<layout>: Düzen bölgelerini belirtir.
<body>: Zamanlı metin içeriğini, stilleri ve düzenleri referans alarak içerir.
e.g.
<tt xml:lang="" xmlns="http://www.w3.org/ns/ttml">
<head>
<metadata/>
<styling/>
<layout/>
</head>
<body/>
</tt>
Örnek:
İşte basit bir TTML2 dosyası örneği:
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<tt xmlns="http://www.w3.org/ns/ttml"
xmlns:tts="http://www.w3.org/ns/ttml#styling"
xml:lang="en">
<head>
<styling>
<style xml:id="s1" tts:fontSize="16px" tts:color="white" tts:backgroundColor="black"/>
</styling>
<layout>
<region xml:id="bottom" tts:origin="10% 80%" tts:extent="80% 10%"/>
</layout>
</head>
<body region="bottom">
<div>
<p begin="00:00:01.000" end="00:00:04.000" style="s1">
Hello, this is an example of TTML2 subtitles.
</p>
<p begin="00:00:05.000" end="00:00:08.000" style="s1">
These captions are timed and styled.
</p>
</div>
</body>
</tt>
<p begin="..." end="...">: Altyazı metnini zamanlamasıyla gösterir.<style>ve<region>: Metnin nasıl ve nerede görüneceğini tanımlar.<tt>: TTML2 belgesinin kök öğesidir.
TTML1’den Değişiklikler
TTML2, TTML1 üzerine birçok iyileştirme getirir; bunlar arasında:
- Genişletilmiş Özellikler: Doğu Asya dilleri, stereoskopik 3D ve HTML ile CSS’ye ayrıntılı eşleme desteği.
- Geliştirilmiş Modülerlik: Özellik içinde daha iyi organizasyon ve sorumlulukların ayrılması.
- Güncellenmiş Sözdizimi: Dil sözdiziminde açıklık ve tutarlılık için iyileştirmeler.
TTML1’den TTML2’ye değişikliklerin ayrıntılı özeti, TTML2 Değişiklik Özeti’nde mevcuttur.
Benimseme ve Endüstri Desteği
TTML2, aşağıdaki gibi çeşitli kuruluşlar ve standart kuruluşları tarafından benimsenmiş ve desteklenmiştir:
- Netflix
- Microsoft
- BBC
- Apple
- MovieLabs
- European Broadcasting Union (EBU)
Bu katkıda bulunanlar, TTML2’nin geliştirilmesi ve uygulanmasında önemli roller oynamıştır.
TTML2 Dosyalarının Temel Özellikleri
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Dosya Uzantısı | .ttml, .dfxp, .xml |
| Tam Adı | Zamanlı Metin İşaretleme Dili Sürüm 2 |
| MIME Türü | application/ttml+xml |
| Format Türü | XML tabanlı yapılandırılmış metin formatı |
| Geliştirici | World Wide Web Consortium (W3C) Zamanlı Metin Çalışma Grubu |
| Ana Avantaj | Küresel betikler, animasyon, gömülü kaynaklar ve profesyonel yayın gereksinimleri için kapsamlı destek |
| En Son Özellik | TTML2 2nd Edition W3C Recommendation Snapshot (March 2021) |
| Makro Desteği | Hayır (saf XML işaretlemesi, yürütülebilir kod yok) |
| Açık Standart | Evet (W3C Tavsiye, tam belgelenmiş açık standart) |
TTML2 dosyası nasıl açılır?
TTML2 dosyasını, metni okumak, içeriği düzenlemek veya altyazı olarak göstermek isteğinize bağlı olarak farklı araçlarla açabilir ve görüntüleyebilirsiniz. TTML2 dosyaları XML tabanlı olduğundan herhangi bir metin veya XML düzenleyicide açılabilir, ancak altyazı olarak oynatmak veya test etmek için uyumlu araçlara ihtiyacınız vardır.
Görüntüleme veya Düzenleme
Herhangi bir metin düzenleyicisi kullanın:
- Windows: Notepad veya Notepad++
- Mac/Linux: TextEdit veya VS Code
Sadece dosyaya sağ tıklayın → Birlikte Aç → düzenleyicinizi seçin.
Altyazı Olarak Oynat (video ile)
TTML2, çoğu medya oynatıcı tarafından doğrudan desteklenmez. SRT veya WebVTT formatına dönüştürmeniz gerekir; bunun için şu araçları kullanabilirsiniz:
- Subtitle Edit (Windows için ücretsiz uygulama)
Bir Web Sitesinde Kullanmak
Bunu şu şekilde bir <video> etiketi içinde kullanın:
<track src="captions.ttml" kind="subtitles" label="English" srclang="en">
Not: Çoğu tarayıcı TTML’yi doğrudan desteklemez. Daha iyi uyumluluk için WebVTT‘ye dönüştürün.
SSS
Q1: TTML1 ile TTML2 arasındaki fark nedir?
C: TTML2, TTML1’de eksik olan büyük özellikleri ekler; Doğu Asya dili desteği (ruby, dikey metin, vurgu), sürekli animasyon, gömülü kaynaklar (görseller, yazı tipleri, ses) ve stereoskopik 3D desteği.
Q2: TTML2 dosyalarını bir web tarayıcısında açabilir miyim?
C: Çoğu tarayıcı TTML2 altyazılarını yerel olarak render etmez. Web dağıtımı için TTML2’yi WebVTT formatına dönüştürün; bu format HTML5 öğesi desteği açısından daha iyidir.
Q3: TTML2 dosyalarını hangi yazılımlar oluşturur?
C: EZTitles gibi profesyonel altyazı araçları TTML2 dışa aktarımı sunar, ayrıca herhangi bir metin düzenleyici XML tabanlı oldukları için temel TTML2 dosyaları oluşturabilir. Dönüştürme için Subtitle Edit ve FFmpeg popüler seçeneklerdir.
Q4: TTML2, Netflix gibi akış hizmetleri tarafından kullanılıyor mu?
C: Evet, Netflix TTML geliştirilmesinde önemli bir katkıda bulunmuş ve altyazı teslimi için TTML tabanlı profilleri (özellikle IMSC) kullanmaktadır. Bu format akış endüstrisinde yaygın olarak benimsenmiştir.
Q5: TTML2 dosyaları metnin yanı sıra görselleri de destekliyor mu?
C: Evet, TTML2 hem raster görselleri (ön plan veya arka plan olarak) hem de metni destekler. IMSC Görsel Profili, PNG grafiklerini kullanan görüntü tabanlı altyazıların standart bir şekilde sunulmasını sağlar.
Referans
Derinlemesine bir anlayış ve teknik detaylar için tam TTML2 spesifikasyonuna başvurabilirsiniz: